Chiều ngày 6/12, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung có buổi làm việc với Liên doanh The Vos và Intertek về vấn đề đào tạo phát triển thị trường tín chỉ carbon Việt Nam.
Tiềm năng rất lớn
Buổi làm việc này là “đáp từ” nhanh chóng của Bộ trưởng sau khi ông nhận được Tờ trình của Liên doanh này, về nguyện vọng được phối hợp với các đơn vị đào tạo trong hệ thống của Bộ LĐ-TB&XH để đào tạo cho phát triển thị trường tín chỉ carbon.
Tờ trình được gửi ngay trước chuyến tháp tùng Thủ tướng Phạm Minh Chính tham dự Hội nghị thượng đỉnh COP28 của Lãnh đạo Bộ (vừa diễn ra 29/11 - 3/12 vừa qua tại UAE), cho thấy hệ thống Giáo dục nghề nghiệp đang đóng vai trò quan trọng trong phát triển nhân lực ở một ngành nghề mới - tín chỉ carbon.
Có mặt tại buổi làm việc là lãnh đạo Tổng Cục Giáo dục nghề nghiệp, Cục Việc làm…, một số các hiệu trưởng trường đại học, cao đẳng nghề lớn của Bộ ở ba miền tham dự, để cùng lắng nghe, bàn bạc hướng hoạt động cho lĩnh vực rất mới này.
Hoan nghênh đề đạt của Liên doanh, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung khẳng định, giao dịch và chuyển nhượng tín chỉ carbon là tín hiệu tích cực thể hiện sự chủ động thích ứng của Việt Nam trong việc thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050 (Net zero).
Để thực hiện mục tiêu đó, vấn đề nhân lực sẽ là mối quan tâm hàng đầu của Việt Nam.
Nêu thực tế, về mặt pháp lý, hiện chưa có quy định cụ thể về đào tạo cho phát triển thị trường carbon trong nước, tuy nhiên, theo Bộ trưởng, thị trường tín chỉ carbon trên thế giới hiện nay rất sôi động, tuy nhiên mỗi quốc gia, mỗi khu vực có cách thức và lịch sử vận hành khác nhau.
“Tiềm năng rất lớn, nhưng nếu không biết cách khai thác, không triển khai sớm thì sẽ trở thành tụt hậu với thế giới”, ông Dung nói, vì thế Chính phủ đã ban hành Nghị định về giảm phát thải và bảo vệ tầng ô-zôn. Trong Nghị định nhấn mạnh vấn đề đào tạo nghề.
Ngoài ra, Thủ tướng đã phê duyệt Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021- 2030 tầm nhìn 2050; Kế hoạch hành động quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030.
Trên cơ sở đó, Bộ LĐ-TB&XH đã ban hành Kế hoạch hành động của Bộ thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030.
“Bộ sẵn sàng lắng nghe, hợp tác, và tạo điều kiện, với tinh thần hai bên đều có lợi; phải tính toán đường dài, tiến tới sàn giao dịch tín chỉ”, Bộ trưởng cởi mở.
Cần lực lượng lao động lớn
Trên tinh thần chia sẻ từ lãnh đạo Bộ, TS. Lê Hoàng Thế, Giám đốc Công ty The Vos khẳng định với kinh nghiệm, năng lực và nguồn lực của The Vos và Intertek, “chúng tôi có thể cùng với các đơn vị đào tạo trong hệ thống của Bộ LĐ-TB&XH thực hiện chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh của Chính phủ”.
Để đạt mục tiêu "Net zero" vào năm 2050, theo ông Thế, Việt Nam cần có lực lượng lao động lớn, chuyên nghiệp để thực hiện giải pháp trọng tâm là xây dựng thị trường tín chỉ carbon bắt buộc.
“Lực lượng lao động này cần có hiểu biết chuyên sâu về các cơ chế thẩm định, lập hồ sơ liên quan, kê khai và đánh giá các loại tín chỉ carbon”, ông Thế nêu và cho hay, theo tính toán của The Vos, với trữ lượng rừng của Việt Nam và thị trường về "dấu chân của carbon", nếu 1 người phụ trách 100ha rừng, thì cần đến 150.000 người làm công việc kê khai.
“Uớc tính Việt Nam có 57 triệu tín chỉ carbon, tương đương với 52 triệu tấn CO2 có thể bán ra cho các tổ chức quốc tế”, Giám đốc Công ty The Vos nói và đề đạt được hợp tác với Bộ LĐ-TB&XH cho 11 chương trình đào tạo liên quan tín chỉ carbon.
Tại buổi làm việc, chuyên gia của Intertek cũng giới thiệu các module giảng dạy online, hệ thống 11 tín chỉ; cách thức tổ chức quản lý và hoạt động trên thị trường carbon; chương trình dạy tín chỉ online tối ưu hóa chi phí, thuận tiện thời gian học.
Đáng chú ý, ông Dr.Anand Shankaran, Giám đốc Điều hành của Intertek Việt Nam cho biết, Intertek dự kiến sẽ thành lập 1 trung tâm đào tạo các ứng viên tiềm năng tại Việt Nam – đây cũng là trung tâm lần đầu tiên của hệ thống doanh nghiệp này trên toàn cầu.
Tham gia trao đổi, Cục trưởng Cục Việc làm Vũ Trọng Bình nêu, việc nâng cao nhận thức về lĩnh vực này thì khá đơn giản, “nhưng để đào tạo cấp tín chỉ hành nghề phức tạp hơn rất nhiều”.
Ông Bình phân tích thêm, để xây dựng hệ thống đào tạo tốt, đáp ứng các nhu cầu, lĩnh vực khác nhau trong lĩnh vực cacrbon đòi hỏi phải xây dựng được me dun đào tạo ở các cấp khác nhau, như cho giáo viên thì như thế nào, doanh nghiệp thì phải ra sao, rồi sinh viên, công nhân.v.v…
"Với quan điểm của tôi, cần xây dựng được một hệ thống như vậy, thì đào tạo mới phát triển được”, ông Bình nhấn mạnh.
Đồng thuận, Tổng cục trưởng Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp Trương Anh Dũng khẳng định, hợp tác đào tạo với The Vos và Intertek là cần thiết. Tuy nhiên đây là ngành nghề mới, nhu cầu cần 150 nghìn lao động là ở các mức nào, cấp bậc nào, và quan trọng nhất đào tạo xong, có việc làm hay không?
“Khi đi tuyển sinh, học sinh đều hỏi học ngành này ra trường thu nhập thế nào, yên tâm thì học sinh mới lựa chọn đăng ký học. Vì thế, để vận động học sinh vào học ngành nghề, tín chỉ… thì “đầu ra” rất quan trọng”, ông Dũng phân tích, và đề nghị cho được làm điểm.
Trước mắt tiến hành làm điểm
Từ các ý kiến, và kinh nghiệm, các mô hình đào tạo được Liên doanh này chia sẻ tại buổi làm việc, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung tán thành đây là ngành nghề mới, để đảm bảo sự phát triển bền vững, hiệu quả, sẽ chưa làm rộng ngay, và trước mắt tiến hành làm điểm.
Nhưng theo lãnh đạo Bộ, có mấy vấn đề phải được làm rõ, chứng chỉ, tín chỉ này ai cấp, cấp như thế nào, và phải có tiêu chuẩn quốc tế; Về phương thức đào tạo sẽ là đào tạo trực tuyến, đáp ứng nhu cầu của bất cứ ai, ở đâu muốn tham gia học.
Ông Dung lưu ý thêm, chương trình dù giảng dạy thành công ở nhiều nước thì cũng phải được Việt hóa. Và các đối tượng tham gia đào tạo khác nhau, nên cần đa dạng chương trình giảng dạy, phù hợp từng nhu cầu người học.
“Về lâu dài, đây chắc chắn sẽ là sàn giao dịch tín chỉ Carbon, chúng ta không làm nhanh, nay mai sẽ bán lúa non”, ông Dung nhìn nhận.
Ông yêu cầu Cục Việc làm tiếp tục hoàn thiện tờ trình về đào tạo, bồi dưỡng phát triển chứng chỉ, tín chỉ carbon Việt Nam, trên cơ sở tiếp thu ý kiến hôm nay, dự kiến sớm nhất trong tuần này bổ sung trọn vẹn tờ trình.
Về phía các trường tham gia đào tạo, lãnh đạo Bộ thống nhất để 4 trường đại học trực thuộc Bộ cùng trường Cao đẳng Lào Cai làm điểm.
Ông cũng giao Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp lựa chọn thêm 3 trường đủ mạnh, uy tín, có ngành nghề phù hợp như: tài nguyên môi trường, nông nghiệp, và hiệu trưởng các trường được chọn làm điểm sẽ trực tiếp đàm phán, ký kết chương trình đào tạo nhân lực tín chỉ carbon với Intertek.
Bộ trưởng cũng giao Vụ Hợp tác quốc tế phối hợp với Vụ Tổ chức cán bộ, Vos Gact và Intertek tổ chức cho các trường này đi học tập kinh nghiệm ở một số nước đã triển khai chương trình đào tạo trên.
Còn học phí, hoàn toàn là phía người học tự đóng. Ông gợi ý, nếu các trường có điều kiện thì hỗ trợ một phần cho học viên. Để được cấp tín chỉ, học phí thế nào, đó là việc của nhà trường, và Intertek bàn bạc.
“Mức học phí cố gắng làm sao để học sinh, sinh viên có thể tham gia đông nhất, nhiều nhất, đóng góp ít nhất ”, Bộ trưởng lưu ý thêm.
Thanh Nhung – Trần Huyền
.
