Để bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình đi vào cuộc sống

 

                          

 

Với nhận thức sâu sắc về vai trò quan trọng của gia đình trong cuộc sống hiện đại, Bộ VHTTDL đã ban hành Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình theo Quyết định số 4843/QĐ-BVHTTDL. Đây là thành quả trí tuệ của nhiều chuyên gia trong lĩnh vực hôn nhân, gia đình, văn hóa, pháp luật… Bộ tiêu chí này sẽ là công cụ quan trọng để đẩy mạnh giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình, khắc phục các vấn nạn trong hôn nhân gia đình có xu hướng gia tăng trong xã hội có nền kinh tế thị trường phát triển và đang hội nhập rộng rãi với thế giới.

 

Cụ thể, bộ tiêu chí ứng xử này được áp dụng cho các thành viên trong gia đình. Bộ tiêu chí quy định cách ứng xử trong quan hệ của vợ chồng, ông bà, cha mẹ, con cháu, anh chị em... Tiêu chí ứng xử chung dựa trên những giá trị phổ quát: tôn trọng, bình đẳng, yêu thương và chia sẻ. Trong đó, tôn trọng là đánh giá đúng mực, coi trọng danh dự, phẩm giá và lợi ích của nhau. Bình đẳng là thực hiện nghĩa vụ và hưởng quyền lợi ngang nhau về mọi mặt trong gia đình. Yêu thương là có tình cảm gắn bó tha thiết, quan tâm chăm sóc lẫn nhau. Chia sẻ là cùng nhau vun đắp tình cảm, san sẻ với nhau vui buồn, khó khăn, hoạn nạn trong cuộc sống hàng ngày.

 

Thật ra, những điều này đã có trong truyền thống hàng ngàn năm của dân tộc ta; bây giờ - khi xã hội hiện đại phát triển mạnh mẽ trong nhịp sống vô cùng khẩn trương nên có một số người, hoặc là chưa kịp lĩnh hội, hoặc là lãng quên nên một số gia đình gặp trục trặc. Bộ VHTTDL xây dựng bộ tiêu chí này nhằm phát huy những giá trị truyền thống trong lịch sử dân tộc để giảm tối đa và loại trừ những tác động tiêu cực trong thời kỳ hội nhập.

 

 

Dẫu được xây dựng dựa trên những giá trị truyền thống nhưng bộ tiêu chí ứng xử vẫn là một tài liệu với nhiều nội dung mới mẻ. Để những nội dung này phát huy hiệu quả trong cuộc sống, trước hết cần phải làm thí điểm. Đây là cách làm cầu thị và mang tính khoa học.

 

Do vậy, Bộ VHTTDL dự kiến triển khai thí điểm bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình. Sau khi thực hiện thí điểm, sẽ tổng kết, rút kinh nghiệm và thực hiện đại trà trong cả nước.

 

Các bước thí điểm sẽ được thực hiện như sau: Xây dựng tài liệu thí điểm (xây dựng các tài liệu mẫu tuyên truyền nội dung bộ tiêu chí bao gồm các video, clip; tờ gấp, mẫu tranh cổ động); Tiếp theo là tập huấn cho cán bộ thực hiện công tác gia đình các cấp tại địa bàn thực hiện thí điểm; Đồng thời lồng ghép nội dung tiêu chí vào hương ước, quy ước của thôn, làng, bản, dòng họ; Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, vận động thực hiện bộ tiêu chí tập trung thời lượng tuyên truyền vào các dịp Ngày Quốc tế Hạnh phúc, Ngày Gia đình Việt Nam, Tháng Hành động quốc gia về phòng chống bạo lực gia đình; Tổ chức phát động các hộ gia đình đăng ký (hoặc cam kết) thực hiện nội dung Bộ tiêu chí tại các tỉnh/thành cùng thời điểm phát động đăng ký xây dựng gia đình văn hóa; Tổng kết hoạt động thí điểm để có cơ sở hoàn thiện Bộ tiêu chí và đánh giá tính khả thi để triển khai thực hiện Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình trên toàn quốc.

 

 

 

Dựa vào khoản 16 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình, bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình bao gồm các thành viên: vợ, chồng; cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi, cha dượng, mẹ kế, cha mẹ vợ, cha mẹ chồng; con đẻ, con nuôi, con riêng của vợ hoặc chồng, con dâu, con rể; anh, chị, em cùng cha mẹ, anh, chị, em cùng cha khác mẹ, anh, chị, em cùng mẹ khác cha, anh rể, em rể, chị dâu, em dâu của người cùng cha mẹ hoặc cùng cha khác mẹ, cùng mẹ khác cha; ông bà nội, ông bà ngoại; cháu nội, cháu ngoại.

 

Theo Bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình, các tiêu chí ứng xử cụ thể trong gia đình bao gồm những nội dung cụ thể liên quan đến mối quan hệ giữa các thành viên như sau: giữa vợ chồng: Chung thủy; Nghĩa tình, cụ thể là vợ chồng có tình cảm trước sau như một, không thay đổi; Chăm sóc nhau; cùng có trách nhiệm trong nuôi dạy con, làm việc nhà, đóng góp tài chính gia đình; Lắng nghe, cùng nhau thảo luận những vấn đề chung, hòa nhã với nhau…

 

Tiêu chí ứng xử giữa cha mẹ với con, ông bà với cháu: Gương mẫu; Yêu thương, cụ thể là ông bà, cha mẹ phải có những hành động đẹp làm gương cho con cháu. Tiêu chí ứng xử của con với cha mẹ, cháu với ông bà: Hiếu thảo; Lễ phép, cụ thể là con cháu luôn luôn phải bày tỏ kính trọng, lễ phép, quan tâm, săn sóc đối với ông bà, cha mẹ; Tiêu chí ứng xử giữa anh, chị, em: Hòa thuận; Chia sẻ, nghĩa là phải luôn luôn có quan hệ thân mật, nồng ấm, chia sẻ vui buồn, đoàn kết, giúp đỡ nhau một cách thiết thực trong cuộc sống.

 

Hi vọng bộ tiêu chí ứng xử trong gia đình sẽ góp phần củng cố và phát huy những giá trị gia đình truyền thống Việt Nam trong thời hội nhập.